به گزارش خبرنگار مهر، در نمایشگاههای هنری، آنچه که پیش از همه باید مورد توجه قرار بگیرد، بستر ارائه آثار است که ضرورت دارد هویتی متناسب با موضوع نمایشگاه و آثار داشته باشد. درست مانند قطعه زمینی که برای بارورکردن یک بذر آماده میشود. بنابراین قبل از انتخاب آثار، آمادهسازی مکانی که برای ارائه در نظر گرفته شده، در اولویت است. این موضوعی است که جمشید حقیقتشناس، کیوریتور نمایشگاههای هجدهمین جشنواره تجسمی فجر، به آن اشاره میکند؛ جشنوارهای که با آغاز جنگ تحمیلی علیه ایران در نیمه راه متوقف شد و برگزاری نمایشگاههای آن، که با عنوان و رویکرد «در ستایش آب» بود به زمانی مناسب موکول شد.
جمشید حقیقتشناس مدیر هنری (کیوریتور) نمایشگاههای هجدهمین جشنواره تجسمی فجر، در گفتگو با خبرنگار مهر به تشریح جزئیات آمادهسازی فضای چیدمان آثار با محوریت «در ستایش آب» پرداخت و با تأکید بر اینکه بستر ارائه آثار باید هویتی متناسب با موضوع داشته باشد، آمادهسازی مکانی را پیش از انتخاب آثار، در اولویت دانست.
وی در این باره گفت: این جشنواره که با آغاز جنگ تحمیلی ناتمام مانده بود، با رویکردی تمدنساز به موضوع آب باز میگردد. بخش اصلی این رویداد با عنوان «بابا آب داد»، از هفتم اسفند ۱۴۰۴ در موزه امام علی (ع) آغاز به کار کرد اما تداوم آن به دلیل وقوع جنگ رمضان متوقف شد.
حقیقتشناس درباره فضاسازی این موزه توضیح داد: در ابتدا با فضایی بیشکل روبهرو بودیم اما با تغییر در رنگآمیزی و چیدمان، محیطی همسو با محوریت «آب» و با سه موضوع «آب»، «آب و خاک» و «خاک» ایجاد شد؛ به طوری که مخاطب پیش از مشاهده آثار، پیوند فضا با اقلیم خشک و حافظه تاریخی ایران را درک میکند. در طراحی طبقات موزه، مفاهیم جغرافیایی و تاریخی بهصورت پلکانی اجرا شده است؛ طبقه اول به زمینهای خشک، بیابانها، نقاشی کاریز، چرخچاه و ابزاری مانند اولین موتورهای آبی اختصاص پیدا کرده است که به خشکسالیها منجر شدند. طبقه دوم میزبان آثار هنری، عکسها و نقاشیهایی با موضوع تلاش برای رسیدن به آب، سدها و نقشه قناتهاست و طبقه سوم بهطور کامل به نمادهای آبی از جمله تصویر دریا و داستانهای کهن اختصاص دارد.
وی دستاورد پژوهشهای این نمایشگاه را فراتر از یک رویداد هنری و بهمثابه فاز صفر یک پروژه ملی در بحث آب دانست و افزود که این بررسیها نشان میدهد که مدیریت آب، بزرگترین تلاش فرهنگی در مسیر ساخت تمدن ایران بوده است.
این هنرمند نقاش اضافه کرد: با بازگشایی مجدد نمایشگاه، مقرر شده است که در کنار آثار هنرمندان معاصر، دستساختههای مربوط به آئینهای بومی، عروسکهای بارانخواهی و مسکاتها نیز در چیدمان جدید موزه امام علی علیهالسلام قرار گیرند.
بهگفته وی، اگر بستری درست و اصولی آماده شده باشد، به راحتی میتوان موارد جدید به آن اضافه کرد و تنها شرط انتخاب آنها، همسویی با پروژه اصلی است.
حقیقتشناس در پایان درباره احتمال ادامهدار بودن این پروژه گفت: فرهنگ ما باید برای شناسایی قدرتش در فلات ایران بیدار شود و از نشانههای همین مدیریت آب و مهمتر از همه، همزیستی آگاه شده و همان مدلسازیای را که در این موارد داشته، ادامه دهد. مانند پروسهای که طی آن، آب به پاکی و قابل مصرف بودن میرسیده یا شیوهای که با آن در فلات ایران، آبهای باران – یعنی همان آبهای آسمانی- را مدیریت کردیم. بنابراین در چیدمانهای آینده میتوانیم به عناصر و نشانههای بیشتری در مورد آب، برسیم. به نظرم حتی میتوانیم چنین پروژهای را در سطح بینالمللی ارائه کنیم.
