درحال بارگذاری...
استان‌های ایران

میراثی صدساله در سوگ سقای کربلا؛ نخل‌گردانی باشکوه جهادیه سمنان

استانها

به گزارش خبرگزاری تسنیم از سمنان، ظهر تاسوعا که از راه می‌رسد، سمنان رنگ دیگری به خود می‌گیرد. کوچه‌های منتهی به تکیه جهادیه آرام آرام مملو از جمعیتی می‌شود که از ساعات ابتدایی روز برای حضور در یکی از قدیمی‌ترین آیین‌های سوگواری این شهر گرد هم آمده‌اند. آیینی که بیش از یک قرن است در حافظه تاریخی مردم سمنان زنده مانده و هر سال با شکوهی تازه برگزار می‌شود.

نخل‌گردانی تکیه جهادیه تنها یک مراسم عزاداری نیست؛ روایتی زنده از ارادت مردم این دیار به حضرت ابوالفضل العباس(ع) و شهدای کربلاست. آیینی که نسل به نسل منتقل شده و امروز به عنوان یکی از میراث‌های معنوی کشور، جایگاه ویژه‌ای در میان مراسم محرم استان سمنان دارد.

در فرهنگ مردم سمنان، نخل نماد تابوت سیدالشهدا(ع) است و حرکت دادن آن بر دوش عزاداران، بازآفرینی نمادینی از تشییع پیکرهای مطهر شهدای کربلا به شمار می‌رود. همین باور سبب شده است که حضور در این مراسم برای بسیاری از خانواده‌ها به یک سنت دیرینه تبدیل شود.

تکیه جهادیه در روز تاسوعا، به میعادگاه عاشقان اهل بیت(ع) تبدیل می‌شود. از پیرغلامان و پیشکسوتان عزاداری گرفته تا نوجوانان و جوانانی که برای نخستین بار زیر نخل قرار می‌گیرند، همگی در کنار یکدیگر صحنه‌ای از همدلی و عشق به خاندان عصمت و طهارت(ع) را به نمایش می‌گذارند.

از ساعات پیش از ظهر، فضای اطراف تکیه جهادیه مملو از جمعیت بود. صدای نوحه و سینه‌زنی از گوشه و کنار به گوش می‌رسید و پرچم‌های سیاه بر فراز تکیه و خیابان‌های اطراف به اهتزاز درآمده بود. عزادارانی که از محلات مختلف سمنان و حتی برخی شهرهای اطراف خود را به این مکان رسانده بودند، در انتظار آغاز آیین نخل‌گردانی لحظه‌شماری می‌کردند.

با نزدیک شدن به اذان ظهر، جمعیت فشرده‌تر شد. پیرمردانی که سال‌هاست در این مراسم حضور دارند، در کنار جوانان و نوجوانان صف کشیدند. زنان نیز در بخش‌های مختلف تکیه و اطراف میدان مراسم حضور یافته بودند و با زمزمه نوحه‌ها و ذکر مصیبت حضرت عباس(ع)، حال و هوایی معنوی به مراسم بخشیده بودند.

لحظه آغاز نخل‌گردانی، شور خاصی در میان عزاداران ایجاد کرد. نخل عظیم و سیاه‌پوش تکیه جهادیه بر دوش ده‌ها نفر از عاشقان اهل بیت(ع) قرار گرفت و همزمان با طنین نوحه «شهید علقمه»، فریادهای «یا حسین(ع)» و «یا ابوالفضل(ع)» در فضای تکیه پیچید. جمعیت یکصدا با نوحه‌خوان همراه شد و اشک و حماسه در هم آمیخت.

حرکت آرام نخل در میان حلقه‌های عزاداران، صحنه‌ای باشکوه و تأثیرگذار رقم زد. هر بار که نخل بر دوش مردم به گردش درمی‌آمد، موجی از صلوات، اشک و سینه‌زنی در میان جمعیت به راه می‌افتاد. بسیاری از حاضران با چشمانی اشکبار، این لحظات را یادآور غربت کاروان کربلا می‌دانستند.

در میان جمعیت، حاج علی یکی از پیرغلامان سمنانی که بیش از پنج دهه در این مراسم حضور دارد، به خبرنگار ما می‌گوید: «از کودکی همراه پدرم به تکیه جهادیه می‌آمدم. هر سال که نخل حرکت می‌کند، احساس می‌کنم در صحنه‌ای از تاریخ کربلا حضور دارم. این مراسم بخشی از هویت مذهبی مردم سمنان است.»

در گوشه‌ای دیگر،محمدرضا، دانشجوی 22 ساله‌ای که همراه دوستانش زیر نخل قرار گرفته بود، می‌گوید: «افتخار بزرگی است که بتوانیم در حمل نخل سهیم باشیم. این حضور برای نسل جوان تنها یک مراسم سنتی نیست؛ بلکه تجدید عهد با آرمان‌های عاشوراست.»

زهرا احمدی، یکی از بانوان حاضر در مراسم نیز با اشاره به حضور گسترده خانواده‌ها اظهار می‌کند: «هر سال همراه فرزندانم در این مراسم شرکت می‌کنم. دوست دارم آنها از نزدیک با فرهنگ عاشورا و آیین‌های اصیل شهرمان آشنا شوند. این اجتماع نشان می‌دهد محبت اهل بیت(ع) در دل مردم زنده است.»

حضور چشمگیر نوجوانان و جوانان از ویژگی‌های قابل توجه مراسم امسال بود. بسیاری از آنان با سربندهای یا حسین(ع) و یا ابوالفضل(ع) در دسته‌های عزاداری حضور یافته بودند و در کنار پیشکسوتان، شور و نشاط معنوی خاصی به مراسم بخشیده بودند. صحنه‌ای که تداوم این میراث ارزشمند را در نسل‌های آینده نوید می‌داد.

در کنار عزاداران، خادمان تکیه نیز با نظم و برنامه‌ریزی مناسب، زمینه برگزاری باشکوه مراسم را فراهم کرده بودند. توزیع نذورات، هدایت جمعیت و آماده‌سازی فضای تکیه، از جمله اقداماتی بود که موجب شد این آیین سنتی در فضایی منظم و معنوی برگزار شود.

آیین نخل‌گردانی تکیه جهادیه سمنان بار دیگر نشان داد که سنت‌های ریشه‌دار مذهبی همچنان جایگاه خود را در میان مردم حفظ کرده‌اند. سنتی که نه تنها یادآور حماسه عاشورا و رشادت‌های علمدار کربلاست، بلکه نمادی از وحدت، همدلی و دلدادگی مردم سمنان به فرهنگ حسینی به شمار می‌رود.

ظهر تاسوعا در تکیه جهادیه به پایان رسید، اما نوای «یا حسین(ع)» و «یا ابوالفضل(ع)» همچنان در فضای شهر طنین‌انداز بود؛ نوایی که گویی از دل تاریخ برخاسته و هر سال در این آیین کهن، جان تازه‌ای می‌گیرد تا پیام وفاداری، ایثار و مقاومت کربلا را به نسل‌های بعد منتقل کند.

انتهای پیام/363/

 

نظرات

نظرتان را با ما به اشتراک بگذارید!

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *